Opinion mbi skanimin e HEC-ve nga Lorenc Gordani

Opinion mbi skanimin e HEC-ve nga Lorenc Gordani

Hulumtim, Informim
Opinion mbi skanimin e HEC-ve Analizë nga Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë [pj-news-ticker] Në momentin aktual, janë të shumta zhvillimet në sektorin e energjisë, ku vetëm duke ju referuar periudhës së fundit mujore mund të përmendim ndër të tjera: garen për Tec Vlorën, mos arritja e nivelit të kërkuar të uljeve të humbjeve në rrjet, skandali Dunwell Haberman (DH Albania), negocimi tej zgjatur i PV Akernisë, aprovimin e planit të reformës (p.sh. lidhur me derregullimin e çmimeve), etj. Me gjithë këto, por në fakt edhe shumë tjetër, me sa duket më shumë vëmendje morri lajmi për bërjen e “bilancit të përgjithshëm” për të qartësuar situatën duke filluar nga sektori i hidrove. Në fakt sa këtu ka nisur shumë kohë më parë, ndjekur veçanërisht me EITI-in, dhe…
Read More
Zbatimi i mekanizmit dhe rregullave të balancimit të tregut

Zbatimi i mekanizmit dhe rregullave të balancimit të tregut

Hulumtim, Informim
Zbatimi i mekanizmit dhe rregullave të balancimit të tregut Analizë nga Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë [pj-news-ticker] Optimizimi i çmimeve të bursës, në tregun e ditës së ardhshme ndryshe njohur si DAM, përcaktohet në mënyrë të rëndësishme nga sinjalet efektive të bazuara në treg për të plotësuar nevojat eventuale për energji shtesë në kohë reale. Në këtë drejtim, modeli i tregut të balancimit i adoptuar në kontekstin e BE-së shikon të plotësuarit të nevojës me anë të ankandeve të zhvilluara direkt nga Operatori i Sistemit (OS), duke optimizuar të gjithë operimin e bursës. Qëllimi i balancimit është sigurimi i kërkesave për energji shtesë në afatshkurtër. Në këtë rast, efikasiteti ekonomik bazohet në blerjet e energjisë duke përdorur kriteret e tregut. Funksione të cilat po zhvillohen nga…
Read More
Hapat final të vënies në praktikë të bursave të energjisë elektrike

Hapat final të vënies në praktikë të bursave të energjisë elektrike

Hulumtim, Informim
Hapat final të vënies në praktikë të bursave të energjisë elektrike Analizë nga Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë [pj-news-ticker] Me fillimin e vjeshtës 2018, iniciativa e tregut të energjisë elektrike të 6 vendeve të Ballkanit Perëndimor ka hyrë në fazën përfundimtare të përgatitjes siç referohet nga takimet e realizuara në Sekretariatin e Komunitetit të Energjisë midis 24-26 Shtatorit në Vjenë. Tashmë, projektet e diskutuara prej disa vitesh në tavolinat teknike, janë duke u transformuar në korniza konkrete kontraktuale dhe qeverisëse direkt të zbatueshme nga autoritetet përgjegjëse kombëtare. Për të bëre të mundur të cilën takimi i më sipër pranë Sekretariatit, inicioi Platformën e Koordinimit të Rregullatoreve të iniciativës që na shikon direkt të përfshire bashkë me vendet e rajonit. Kuadër që është plotësuar me takimin e parë…
Read More
Integrimi rajonal hap drejt bursës së përbashkët të energjisë

Integrimi rajonal hap drejt bursës së përbashkët të energjisë

Hulumtim, Informim
Integrimi rajonal hap drejt bursës së përbashkët të energjisë Analizë nga Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë [pj-news-ticker] Koha e ndryshimit ka trokitur tashmë edhe për tregun e energjisë në Ballkanin Perëndimor. Zhvillimet politike të orientuara drejt plotësimit të integrimit rajonal, po sjellin edhe transformimin në themel të tregut me shumicë nëpërmjet adoptimit të bursave të energjisë. Aktiviteti kryesor i së cilave fokusohet në përcaktimin e çmimit të energjisë elektrike për çdo orë të ditës së nesërme (DAM). Në mënyre më specifike, pavarësisht hezitimeve të ndryshme, në periudhën e fundit Komisioni Evropian e ka shpejtuar ritmin e hapjes së kapitujve për energjinë dhe infrastrukturën me Malin e Zi dhe Serbinë. Proces i cili, me vendimin mbi themelimin e operatorit të bursës të energjisë elektrike shqiptare (APEX), qe…
Read More
Përfitimet nga integrimi në tregun rajonal të sektorit të energjisë

Përfitimet nga integrimi në tregun rajonal të sektorit të energjisë

Hulumtim
Përfitimet nga integrimi në tregun rajonal të sektorit të energjisë Analizë nga Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë [pj-news-ticker] Dy dekadat e fundit kanë parë një prirje të përgjithshme drejt krijimit të tregjeve të energjisë elektrike rajonale ose ndërrajonale që përfshijnë disa vende apo shtete. Një shembull për ekselence është ai i Tregut te Brendshëm të Energjisë Elektrike të Bashkimit Evropian (IEM), i cili shërben si model udhëzues dhe pike mbërritje edhe e tregut në zhvillim në Evropën Juglindore ku merr pjese edhe Shqipëria. Mbi sa me sipër ne ketë analize te shkurtër nuk do trajtojmë sfidat dhe kërkesat me të cilat ballafaqohet ky proces aktualisht në plotësim, parimet që duhen ndjekur në hartimin e tregjeve rajonale, dhe fazat në integrimin e sistemeve në një treg rajonal,…
Read More
Format ligjore të projekteve energjetike

Format ligjore të projekteve energjetike

Hulumtim
Format ligjore të projekteve energjetike Analizë nga Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë [pj-news-ticker] Lidhur me historikun e investimeve në veprat prodhuese të energjisë, së pari, duhet sjellë që projektet infrastrukturore kanë shikuar zbatimin në praktik të përdorimit të gjitha formave të investimit të njohura nga praktikat botërore. Kështu, po t’i referohemi kuadrit në të cilin bazohet regjimi i të drejtave për zhvillimin e burimeve energjetike, projektet shkojnë nga ato në marrëveshje të shkëmbimit me rrjetin, autorizim direkt, kontraktim direkt me ligji të posaçëm, në koncesione të formave të ndryshme BOT, ROT, BOO, etj., me garë ndërkombëtare, etj., ku siç e dimë praktika është edhe me larmishme dhe këto procedura shpesh shikojnë ndërthurjen midis tyre të elementeve të ndryshëm të kornizave klasike. Në këtë kuadër, investimet kryesore…
Read More
Qasja ekonomike primare në përzgjedhjen e teknologjisë së rinovueshme

Qasja ekonomike primare në përzgjedhjen e teknologjisë së rinovueshme

Hulumtim
Qasja ekonomike primare në përzgjedhjen e teknologjisë së rinovueshme Analizë nga Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë [pj-news-ticker] Sektori energjetik është një treg i liberalizuar apo të paktën investimet në prodhim janë të hapura dhe pa asnjë kufizim për t’u zhvilluar nga secila kompani që e shikon me interes. Por fakt është se ato në shkallë të vogël akoma nuk mund të “qëndrojnë me këmbët e tyre”, dhe tarifa me të cilin ato paguhen zënë një pjesë të rëndësishme në koston për konsumatorin finale. Sa më sipër ka bërë që mbështetja të jetë e balancuar mes nevojave të kompanive që kërkojnë qëndrueshmëri për planet e biznesit, konkurrueshmërisë dhe inovacionit për kompanitë dhe teknologjitë e reja që duan të hyjnë në një treg që gjithsesi mbetet me shumë…
Read More
Sektori i energjisë përcakton objektivat deri ne 2030

Sektori i energjisë përcakton objektivat deri ne 2030

Informim
Sektori i energjisë përcakton objektivat deri ne 2030 Autori: Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë Takimi i fundit për ketë sezon i Këshillit të Ministrave më 31 korrik 2018, shikoi miratimin e një strategjie të re për sektorin e energjisë deri në vitin 2030. Hartimi i se cilës është rezultat i një procesi qe ka zgjatuar prej disa vitesh dhe kishte parë se fundmi prezantimin ne publiku më 26 mars 2018. Korniza e re strategjike tashme e ne vijim do te mbështetet në dy shtylla kryesore: zhvillimi i reformave për të nxitur integrimin rajonal dhe forcimin e qëndrueshmërisë, të udhëhequr nga pjesëmarrja në iniciativën e Komunitetit të Energjisë, dhe në veçanti në nivel ndërkombëtar nga Marrëveshja e Parisit për ndryshimet klimatike. Strategjia e energjisë 2018-2030 vjen pas…
Read More
Pse projektet hidroenergjetike shpesh mbesin në letër?

Pse projektet hidroenergjetike shpesh mbesin në letër?

Hulumtim
Pse projektet hidroenergjetike shpesh mbesin në letër? Analizë nga Dr. Lorenc Gordani Këshilltar Ligjor për Çështjet e Energjisë [pj-news-ticker] Projektet hidroenergjetike janë të rregulluara deri në detaje, nga investimi tek tregtimi i energjisë. Për këtë përcaktuese janë analizat sensitive të vlerësimit gjatë fazës paraprake të projektit. Vlerësime që më tej bëjnë të mundur dhe gjetjen e financimit me interesa të favorshme. Siç në të kundër mangësitë e të cilave bëhet shkak për dështime që verifikohen me shpeshtësi duke u kthyer në një bumerang për gjithë sektorin energjetikë. Energjia nga burimet hidrike është forma që deri këtu ka gjetur zhvillim praktik, vlerësuar nga të gjitha palët si e vetmja me interes ekonomik në kushtet e Shqipërisë. Pavarësisht perspektivave të reja që po hapen me liberalizmin e tregut dhe ardhjen e gazit…
Read More
Sfidat e komercializimit për klientët fundore të energjisë

Sfidat e komercializimit për klientët fundore të energjisë

Hulumtim
Çështjet themelore të komercializimit të energjisë Autori: Dr. Lorenc Gordani Përpara nisjes se proceseve te ristrukturimit dhe liberalizimit të industrisë së energjisë elektrike (pra 2003), aktiviteti qe aktualisht po cilësohet si “tregu me pakice” apo “furnizimi” dhe nganjëherë “komercializimi” e “derregullim i shitjes”, ishin pjesë e zinxhirit të aktiviteteve të kryera si shërbime te integruara vertikalisht nga KESH-i, njëherësh shërbim publik dhe monopol i rregulluar natyrore dhe ligjore. Natyrisht tregtimi me pakicë i energjisë elektrike është një aktivitet konkurrues i mundshëm vetëm në vendet ku tregu i energjisë është ristrukturuar. Megjithatë ristrukturimi nuk sjell domosdoshmërisht liberalizimin edhe te shitjes me pakicë. Kështu, strategjia e re e sektorit te energjisë, prezantuar për publikun me 26 mars 2018, edhe se akoma për tu aprovuar, parashikon liberalizimin e plote brenda vitit 2025. Pra,…
Read More